• Thursday 29th , June 2017 | बिहिबार, असार १५, २०७४

कला/साहित्य

बदलिएकी मुना र घोटिएका मदन शनिबार, असार १०, २०७४ 0 responses हातका मैला सुनका थैला के गर्नु धनले, साग र सिस्नु खाएको बेस आनन्दि मनले । असोजको जुनेली रात, पिपल चौतारीमा दौंतरीहरुसंग गफ गर्दै अलि अबेरसम्म बसेछ हर्के । नजिकिंदो दशैं–तिहार, गाउँमा पिङ हाल्ने, ऋण काढेर भएपनि टोलमा दुई ओटा जति खसी काट्ने र रमाइलो मनाउने कुरा भएछ साथीहरुसंग ।...
मोतीमा मोहित महारानी प्रेमर्षीको त्यो साँझ…. शनिबार, असार ३, २०७४ 0 responses पावेल सरगम, शरदयामको रमणीय साँझ, शिरशिरे बतासका झोक्काहरुसंगै भित्रभित्रै मन कौतुहलताले काँपिरहेको थियो । सेतो कमिजमाथि खैरो हाफ ज्याकेट लगाएको थियो मोतीले । ऊ जति छिटो पाइला चाल्थ्यो मुटुको धड्कन अझ वढी तीब्र गतिमा चल्थ्यो । मोतीलाई कोठा फर्किदा गाडी नपाइएलाकी भन्ने पिर छँदै थियो । त्यसैमाथि प्रेमर्षीले बोलाउनुको...
‘युद्ध मैदानबाट आमालाई एक छोरीको चिठ्ठी’ – सुभेच्छा शाही मङ्लबार, जेष्ठ २३, २०७४ 0 responses यो धर्तीमा पाईला टेकाउने पुजनीय आमा, रण मोर्चाको मैदानबाट लाखौ लाख सम्झना एवम् ढोग तथा दर्शन । चेलीको चोला नौ डाडा पारीबाट बिदाईको रुमाल फहराएर जन्मभुमीलाई परित्याग गर्दै कर्मभूमिको बाटो हानिनुपर्ने र आमाको सम्झनामा यिनै अक्षरले मन बुझाउनुपर्ने बिबशता छ। तर, आज म त्यही बिबशतामा होईन फरक बिषय, फरक सन्दर्भ...
प्रेमिल गोधुली साँझ, जंगल र वाटरपार्क शनिबार, जेष्ठ २०, २०७४ 0 responses पावेल मिरर, माथि–माथि आकाशमा मालचरिको एक हुल उडिरहेथ्यो, बसन्तऋतुको सिरसिरे बतासले पर्पलाका कपालहरुपनि माथितिरै उडिरहेथे । पश्चिमोत्तर चन्द्रागिरीको रमाइलो किर्तिपुरबाट त्यत्तिकै मनमोहक देखिन्थ्यो । तल चोभारको गल्छी, दक्षिणकाली जाने बाटोमा कार र मोटरसाइकलहरुको आवत–जावत । आधुनिक सभ्यताको ग्राफ चढेको काठमाडौंमा गाउँले जीवनशैली र रहनसहन पनि त्यत्ति विरानो होइनन् ।...
राधा पौडेलकाे ‘खलंगामा हमला’ अब अंग्रेजी संस्करणमा बिहिबार, बैशाख ७, २०७४ 0 responses काठमाडौं, ०७० सालको मदन पुरस्कार विजेता पुस्तक ‘खलंगामा हमला’ अंग्रेजी संस्करणमा आएको छ । पेसाले नर्स लेखिका राधा पौडेलले सुरक्षित मातृत्व कार्यक्रमका निम्ति जुम्लामा खटिँदा खेपेको द्वन्द्वकालको अनुभवलाई ‘खलंगामा हमला’ कृतिमा समेटेकी छिन् । माओवादीले गरेको खलंगा हमला झेलेकी उनले त्यस रात सशस्त्र द्वन्द्वको प्रत्यक्ष भोगाइको चित्रण गरेकी छिन्...
चुनावले के दिन्छ ? हजुर ! शनिबार, चैत्र २६, २०७३ 0 responses पुष्प न्यौपाने, पुर्पुरोमा हात लगाउदै पिपलको छहारीमा शोकमग्न छन् सरी । लिटो खान पाउँछ भनेर छोरालाई स्कुल पठाएका उनलाई अहिले छोराको त्यहि स्कुल घाँडो भएको छ । बाबा कापी चाहियो, कलम चाहियो भनेर छोराले आवश्यक कुरा माग्दा झर्किएर वोल्दै घरबाट हिड्छन् उनी । श्रीमतिलाई कहिल्यै व्याथाले छोडेन । वर्षेनी...
कविता: ‘त्यसपछि’ आइतवार, चैत्र ६, २०७३ 0 responses जब ज्यानले हनहनी अागो अोकल्छ अामै त्यसघडी मेरा दुवै हात असमर्थ हुन्छन्, छुट्याउन ज्वरो मलाई अाएको होकि ? म ज्वरोलाई अाएको हो नछुट्याइ लम्पसार हुन्छन् दुवैहात पालोपालो र तमासले थर्थराउँछन् अोठहरू मानौं म अाफै झाँक्री भएकोछु हो त्यहि बेला अझ बढ्ता गला अचेट्छ,तिम्रो अभावले हरहरी जलेको अाँत शान्त पार्न...
नेपाली साहित्यमा योगदान गरेबापत साहित्यकार दीक्षितलाई सम्मान गरिने बिहिबार, चैत्र ३, २०७३ 0 responses काठमाडौं, शङ्कर लामिछाने प्रतिष्ठानले वरिष्ठ साहित्यकार मदनमणि दीक्षितलाई यही चैत ५ गते अभिनन्दन गर्ने भएको छ । दीक्षितले नेपाली भाषा, साहित्यको समुन्नतिमा ठूलो योगदान गरेको भन्दै सो प्रतिष्ठानले विशेष कार्यक्रम गरी कमलादीस्थित नेपाल प्रज्ञा–प्रतिष्ठानमा अभिनन्दन गर्न लागेको हो । यस वर्षको ‘शङ्कर लामिछाने निबन्ध पुरस्कार’ वरिष्ठ साहित्यकार बालकृष्ण पोखरेललाई...
सल्लाघारीमा भक्कानिएको त्यो रात शनिबार, फाल्गुन २१, २०७३ 0 responses पुष्प न्यौपाने, शरदयामका दिनहरु, जाडो र गर्मि दुवैको मात्रा नवढेको समय, कैलालीको पहाडि क्षेत्र चुरेमा रेडियो प्रसारणको जिम्मेवारी थियो । पार्टी भित्र प्रचण्ड र वावुरामको लाईन संघर्षले सुदुरपश्चिमको त्यो क्षेत्र राजनीतिको उखरमाउलो गर्मिमा परिणत भएको थियो । प्रचण्डको जंगि पिलर झैं थिए जनादर्न शर्मा प्रभाकर, उनी सेती महाकाली इन्चार्ज...
ति प्रेमिल दिनहरु शनिबार, फाल्गुन १४, २०७३ 0 responses पुष्प न्यौपाने, उच्च पहाडको खोचमा राताम्मै फुलेका लालिगुराँस, भुनभुनाइरहेका माहुरीहरु, टाढा टाढासम्म देखिनुपर्ने वस्तीहरु त्यति प्रष्ट छैनन्,तुँवालोले वस्तीहरु छपक्क छोपेको छ । डाँडाको सिरसिरे हावाका वाछिटाहरुले कान चिसा छन् । अलि खोचतिर पारिलोघाम, जमिन ओसिलो छ हिउँ जम्ने र पग्लिने प्रकृयाको अन्त्य भइसकेको छैन । गुराँसका मनमोहक दृष्यहरुतर्फ जव...
स्वर्णिम शाहीको ‘जन संवाद’ लार्इ नियाल्दा आइतवार, फाल्गुन ८, २०७३ 0 responses स्वर्णिम शाही अर्थात उर्फ ( रक्तिम ) सेती, महाकाली र भेरी कर्णालीका पुराना जनवादी साँस्कृतिक आन्दोलनका एक कर्तव्य निष्ठ योद्धा हुन् । सेती महाकाली र भेरी कर्णालीमा अलि दशकअघि  रक्तिमको नामले परिचित स्वर्णिम शाही नृत्य बाध्यबदन र रचनाकारको रूपमा उनले आफ्नो परिचय गहिरो गरि बसालेका छन् । शुरूवातमा कालिकोटको...
प्रजातन्त्रका नाममा समर्पित एक कविता- ‘तिम्रो प्रजातन्त्रमा’ शनिबार, फाल्गुन ७, २०७३ 0 responses जलन क्षेत्री महोदय, मैले तिम्रो… तन्त्रमा हर्क बढाइका कति उत्वस मनाउनु खुसी गुमाएर कति दिवस मनाउनु हर तन्त्रमा कोही न कोही त गुमाएकी छु । अब त, केही बाँकिरहेन मसँग तिम्रा लागि गुमाउनु पर्ने, कुमारी पाठेघर बाहेक हेर त, तिम्रो तन्त्रले मलाई कति अधिकार सम्पन्न बनाएको सिउँदो पुछेर तिमी...
नरेश ‘अल्पविराम’ का दुई गजल बिहिबार, फाल्गुन ५, २०७३ 0 responses दु:ख पर्दा साथ दियौ रिसाएरै अलिकती जिन्दगिका अनुभुती मिसाएरै अलिकती ज्युनै पर्ने जिन्दगी यो दुनियाँ को सामुन्यमा कयौं सास्ती , गोताहरु पिसाएरै अलिकती आफ्ना हासो खुसीजति पोको पार्दै शुलिमाथी था छ मलाइ , आएकी हौ बिसाएरै अलिकती केही नयाँ सिकु भन्छु केहि नया दिउँ भन्छु जानू छ यो धर्तिलाई...
आफूदेखि आफै हारेर जीवन जितेका पलहरु-विवश कुमार सेजुवाल शुक्रबार, माघ २८, २०७३ 0 responses रहरहरु पनि अनेक थिए, वसन्त ॠतुपछि फक्रिएका ती राता लालिगुराँसका थुङ्गाभित्र लटपटियर निदाइरहुँ जस्तो लाग्ने सपनाहरू । ती रङ्गिन थुङ्गाहरुभित्र सजियका जिबन्त ती जीवनका तस्वीरहरु घरी कता–घरी कता हावाको झोक्काहरुसँगै हिल्लीरहेको देख्दा म आफै पनि कहिलेकाँही त्यो फूलै फूलमा सजिएको जीवनदेखि टाढाको यात्रा गरिरहेको त छैन ? यस्तै–यस्तै काल्पनिक...
‘छापामार युवतीको डायरी’ अब ‘गुरिल्ला गर्ल’को नाममा विश्व बजारमा मङ्लबार, माघ १८, २०७३ 0 responses काठमाडौं- नेपालमा भएको दशक लामो जनयुद्धलाई समेटेर सिर्जना गरिएका पुस्तक निकै कम मात्रै प्रकाशनमा आएका छन्। तारा राईद्वारा लिखित ‘छापामार युवतीको डायरी’ त्यसैमध्येको एक हो। उनले आफ्नो जीवन भोगाइलाई उतारेको उक्त पुस्तक अब अंग्रेजी संस्करणमा पनि विश्व बजारमा आएको छ, ‘गुरिल्ला गर्ल’ नाममा। १४ वर्षको कलिलो उमेरमै सशस्त्र जनयुद्धमा...